Samenvatting

Binnen de bebouwde kom moet de maximumsnelheid op veel meer wegen van 50 km/u worden verlaagd naar 30 km/u. Dat is het doel van de motie die eind vorig jaar door de Tweede Kamer is aangenomen. Daarin wordt opgeroepen om een afwegingskader te ontwikkelen waarbij 30 km/u als leidend principe wordt gehanteerd in de bebouwde kom. Volgens de indieners van de motie zal de verkeersveiligheid daardoor worden verbeterd.

1. 35% van de gemeenten wil geen extra 30 km/u-wegen invoeren. Zij geven bijvoorbeeld aan op de meeste wegen in woonwijken al een maximale snelheid van 30 km/u geldt. Alleen op hoofdwegen geldt nog 50 km/u als snelheidslimiet, ten behoeve van de ontsluitingsfunctie en de doorstroming.

2. 50% van de gemeenten overweegt beperkt meer 30 km/u-wegen in te voeren. De kosten van infrastructurele aanpassingen en het handhaven van de snelheid, zijn voor gemeenten belangrijke argumenten om terughoudend te zijn met het uitbreiden van 30 km/u-wegen.

3. Gemeenten die meer 30 km/u-wegen willen invoeren verwachten positieve effecten op de verkeersveiligheid en het milieu. Een lagere snelheid levert minder geluidbelasting en een verbetering van luchtkwaliteit op.

4. Vrijwel geen enkele gemeente overweegt om op alle 50 km/u-wegen de snelheidslimiet aan te passen naar 30 km/u.

Naast de enquête voerde Sweco een landelijke data-analyse uit. Daarin wordt duidelijk dat gemiddeld 70% van de weglengte binnen de bebouwde kom nu al een snelheidslimiet van 30 km/u heeft. Opvallend is dat dit percentage tussen gemeenten sterk verschilt. Uit de data-analyse blijkt ook dat landelijk ongeveer 10% (bijna 2.000 kilometer) van de huidige 50 km/uur-wegen zonder grote infrastructurele ingrepen naar een snelheidslimiet van 30 km/uur kan worden teruggebracht. Daarbij is rekening gehouden met de huidige ruimtelijke omgeving en wegkenmerken. Er is een ruwe kosteninschatting gemaakt die deze quick-wins met zich meebrengen: circa 175 miljoen euro.

Gemiddeld 70% van de weglengte heeft binnen de bebouwde kom nu al een snelheidslimiet van 30 km/u

Daarnaast zou nog ruim 10% (2.000 kilometer) in aanmerking kunnen komen voor een snelheidslimiet van 30 km/uur. Hiervoor zijn alleen wel ingrijpende reconstructies nodig. De geschatte kosten lopen algauw richting 1 miljard euro. Met ingrijpende herstructurering kan nog veel grootschaliger over verkeersstructuren worden nagedacht. Naast de verkeersveiligheid worden dan ook andere doelen nagestreefd, zoals klimaatadaptatie, biodiversiteit, en gezondheid.

Lokaal maatwerk voor veiliger verkeer

Het realiseren van beperkt meer 30 km/u-wegen is lokaal maatwerk en kan zorgen voor een veiligere verkeerssituatie. De uitvoering verdient echter de aandacht te krijgen die het nodig heeft. De ervaring leert dat er bij 30 km/u-wegen regelmatig sprake is van een niet geloofwaardige inrichting. In onze data-analyse wordt dit beeld bevestigd: ruim 40% van de huidige 30 km/u-wegen is te breed, de helft daarvan heeft ook nog eens asfaltverharding, dat een hogere snelheid van gemotoriseerd verkeer in de hand werkt.

Het risico dat er te gemakkelijk wordt gedacht over invoering van 30 km/u-wegen is reëel. Mede dankzij de zorgen die er leven bij gemeenten over de kosten van infrastructurele aanpassingen en handhaving. Alleen het omwisselen van verkeersborden is vaak onvoldoende. Daardoor neemt het aantal niet-geloofwaardig ingerichte 30 km/u wegen alleen maar verder toe en daar is de verkeersveiligheid niet bij gebaat. Het verdient daarom aanbeveling om ook de inrichting van huidige 30 km/u wegen op orde te brengen.

Snelheid op doorgaande weg

Voor doorgaande wegen met een snelheidslimiet van 50 km/u is invoering van 30 km/u naar onze mening ongewenst. Langs een groot deel van deze wegen (ongeveer 40%) ontbreken echter vrij liggende fietsvoorzieningen. Ook zijn er soms nog erfaansluitingen en parkeervakken aanwezig, die niet bij een 50 km/u-weg passen. Aanleg van vrij liggende fietspaden zou hier dan ook zinvoller zijn dan de snelheidslimiet verlagen naar 30 km/u.

Langs 3.670 kilometer 50 km/u-wegen vrij liggende fietspaden aanleggen, kost op basis van een ruwe schatting ongeveer 650 miljoen euro. Aangezien er op deze wegen gemiddeld meer gemotoriseerd verkeer én fietsverkeer aanwezig is, dan op wegen die je zou kunnen aanpassen naar 30 km/u, is hiermee de grootste winst binnen de bebouwde kom te behalen.

Wil je na het lezen aan de slag?

Algemeen

Delen? Ja, graag!

Volgende pagina